De docent is geen kennisbank meer
Niel Van Meeuwen, verantwoordelijk voor The Rent Company België, is van opleiding sociaal pedagoog. Hij heeft jarenlang gewerkt met leer- en veranderprocessen in organisaties. Die achtergrond kleurt hoe hij naar de uitdaging kijkt.
"Als die leerlingen om vier uur naar huis gaan, stappen ze de digitale wereld in. Je hebt die onderwijscontext ook een digitale wereld te maken," zegt hij.
De kern van het probleem is subtiel maar ingrijpend. De docent die voor een klas staat met 25 leerlingen, elk met een laptop, is niet langer de snelste bron van kennis in het lokaal. Terwijl de uitleg over de stelling van Pythagoras nog loopt, heeft de helft van de klas het al opgezocht, vergeleken en doorgestuurd. Dat is geen bedreiging, maar het vraagt wel om een fundamenteel andere invulling van de rol van leerkracht.
Van Meeuwen ziet het niet als een revolutie, maar als een evolutie. Hoe mensen leren en zich ontwikkelen verandert niet wezenlijk. Wat verandert is de rol die een leerkracht daarin speelt: minder overdragen, meer coachen. Minder antwoorden geven, meer kritisch denken aanleren. Leerlingen leren omgaan met een wereld vol informatie, van nieuwskanalen en sociale media tot politici en AI-tools, waarvan niet alles even betrouwbaar is.
De schijfopdracht meegeven naar huis? Dat werkt niet meer. Een AI-assistent schrijft die in minuten. Maar een leerkracht die zijn klas niet één voor één laat antwoorden, maar alle 25 leerlingen tegelijk een vraag voorlegt en de antwoorden projecteert op een touchscherm, die creëert een heel andere dynamiek van betrokkenheid. Digitalisering als pedagogisch instrument, niet als vervanging ervan.
Randvoorwaarden zijn geen bijzaak
Hier ligt de opdracht die Van Meeuwen zichzelf en zijn organisatie geeft. The Rent Company is geen leverancier van het onderwijs, het is een partner. En als partner is de taak duidelijk: zorg dat de school zich kan focussen op haar kernproces, het pedagogische proces, door alle randvoorwaarden weg te nemen.
Dat klinkt eenvoudig. Het is het niet.
"Ik verkoop geen laptops. Ik verkoop toegang tot digitaal onderwijs," zegt Van Meeuwen. De laptop is een middel. Maar evengoed zijn dat een stabiele wifi-verbinding, een leerkracht die voldoende getraind is om digitale tools effectief in te zetten, een ouder die niet wakker ligt van de kosten, en een ICT-coördinator die weet dat er een vervangtoestel klaarstaat als er iets kapotgaat.
Wij verkopen geen laptops, wij maken toegang tot digitaal onderwijs mogelijk.
Dat is een logistieke, financiële én technologische operatie. The Rent Company haalt kapotte toestellen op, levert vervangapparaten, beheert de hele device-cyclus centraal en biedt gespreide betalingsopties aan ouders die de kosten anders niet kunnen dragen. Op één september moeten in heel Vlaanderen en Wallonië de toestellen uitgeleverd zijn, in één week. Duizenden toestellen, voor honderden scholen.
Patrick De Smedt, voorzitter van The Rent Company, weet waarover hij spreekt als het gaat over technologische verandering. In 1983 begon hij bij Microsoft op het moment dat de personal computer net zijn intrede deed in Europa. Het bedrijf telde toen 200 medewerkers wereldwijd en genereerde 25 miljoen dollar per jaar. Diezelfde omzet realiseert Microsoft vandaag in een uur. De Smedt maakte elke technologische golf van nabij mee: de grafische gebruikersinterface, het internet, de cloud. En nu AI.
"The only constant was change," zegt hij. "En ja, dat hebben we al wat meegemaakt."
Hij vult Van Meeuwen aan: "Leerlingen en leerkrachten moeten zich focussen op hun kernactiviteit, onderwijzen. Wij moeten zorgen dat de technologie die daar rond zit beheerd is en onder controle, zodanig dat ieder zich focust op wat écht telt."
Uptime is een pedagogische kwestie
Met de komst van AI wordt die dienstverlening nog kritischer. Wanneer AI integraal onderdeel wordt van het leerproces, en dat is geen toekomstmuziek meer maar een lopend proces van experimenteren naar adoptie, dan is een kapotte laptop geen ongemak maar een onderwijsprobleem. Vijf dagen wachten op een reparatie was vijf jaar geleden al vervelend. In een klas waar AI-tools dagelijks worden ingezet, is het onacceptabel.
Tegelijk stijgen de eisen aan de hardware zelf. AI vraagt rekenkracht. De instapmodellen die het onderwijs de afgelopen jaren vulden, kunnen de komende golf niet aan. Dat zet druk op beschikbaarheid én prijs, en juist het onderwijs is een sector die bijzonder gevoelig is voor kostenstijgingen. The Rent Company werkt actief aan oplossingen: toestellen die niet vier maar zes jaar meegaan, zodat een leerling zijn volledige middelbare schoolloopbaan met hetzelfde apparaat door kan. Dat vraagt om andere inkoopkeuzes, slimmere specificaties aan de voorkant, en een langetermijnvisie die verder reikt dan de volgende schooljaarstart.
The Rent Company is daarin geen kleine speler. Met meer dan 1.500 scholen en ruim 500.000 geïnstalleerde toestellen in Europa staat er kennis en schaal achter die het mogelijk maken om die slag te maken, samen met technologiepartners als Microsoft en hardwarefabrikanten als Lenovo, HP en Dell.
Een basisrecht
Maar achter al het operationele zit iets dat Van Meeuwen niet wil wegstoppen achter zakelijk taalgebruik. Digitaal onderwijs is geen product. Het is een basisrecht.
Het Verdrag inzake de Rechten van het Kind verankert het recht op onderwijs voor elk kind. Als onderwijs steeds meer digitaal is, dan is toegang tot digitaal onderwijs ook een basisrecht. En dat betekent dat inclusie geen randgeval is, maar de kern van de opdracht.
Vijftien à twintig euro per maand. Voor veel gezinnen is dat beheersbaar. Voor een deel van de samenleving is het dat niet. The Rent Company werkt actief aan oplossingen voor gezinnen voor wie digitaal onderwijs financieel buiten bereik dreigt te raken.
In een wereld die razendsnel digitaliseert, kiest The Rent Company bewust voor eenvoud als leidend principe. De dienst voor middelbare scholen draagt dan ook de naam Easy4u, niet als marketingterm, maar als belofte. Hoe ingewikkelder de technologie achter de schermen, hoe belangrijker het is dat wat de leerling, de ouder en de school ervaren precies dat is: eenvoudig, geregeld, voor jou.
"Als ik kan bijdragen met mijn bedrijf aan een basisrecht voor elk kind in deze samenleving, dan heb ik de mooiste job van de wereld," zegt Van Meeuwen.
Van Meeuwen is vader van twee kinderen en heeft zijn grootouders nog. Vier generaties in één gezin. Hij ziet hoe zijn kinderen hun grootouders meenemen in de digitale wereld, via WhatsApp, videobellen, een snel berichtje. Niet omdat het moet, maar omdat het kan. En hij ziet hoe jonge mensen, ondanks alle zorgen over schermverslaving en isolement, in staat blijken om ook in de digitale wereld echte verbinding te maken.
"Ik ben zeer optimistisch over het vermogen van jonge mensen om in die digitale wereld verbindend op te treden." Die overtuiging heeft al achttien jaar een naam: Easy4u.
The Rent Company is actief in Nederland, België, het Verenigd Koninkrijk en Italië als partner voor digitaal onderwijs.